Lưu giữ Nghi thức văn hóa dân gian từ Lễ rước Bài vị Hoàng tử Hội An

Thứ bảy - 05/12/2020 02:04
Lễ hội giỗ Bà Phi Yến,Thứ phi của Chúa Nguyễn Ánh từ lâu đã trở thành lễ hội lớn, mang giá trị văn hóa tiêu biểu của người dân Côn Đảo. Năm 2020 là năm tổ chức lễ giỗ lần thứ 235 của Bà Thứ phi Hoàng Phi Yến. Bên cạnh các hoạt động của lễ hội, huyện Côn Đảo đã tổ chức Lễ rước Bài vị Hoàng tử Hội An vào chiều ngày 1/12/2020, nhằm ngày 17/10 âm lịch. Lễ rước được Đảng bộ, chính quyền và nhân dân huyện Côn Đảo tổ chức trang trọng, thành kính nhưng không kém phần vui tươi, rộn rã của một lễ hội lớn, thu hút hàng ngàn người dân địa phương và du khách tham dự.
 
z2209270132114 41e5a99ef105449a371bf4d299e3d405
Theo truyền thuyết, Hoàng tử Hội An (Hoàng tử Cải), là con trai duy nhất của Bà Thứ phi Hoàng Phi Yến và Chúa Nguyễn Ánh. Vào năm 1783, Chúa Nguyễn Ánh bị Nghĩa quân Tây Sơn truy đuổi đã phải vượt biển ra Côn Đảo lánh nạn, đem theo gia đình và các thuộc hạ thân tín. Tại đây, Nguyễn Ánh có ý định cho người liên hệ với Pháp để cầu viện đánh lại nghĩa quân Tây Sơn. Vì ngăn cản không cho Nguyễn Ánh cầu viện Pháp mà Bà Phi Yến đã bị giam cầm vào một hòn đảo hoang. Khi đoàn thuyền của Chúa Nguyễn Ánh nhổ neo để chạy sang Pháp, không thấy mẹ, Hoàng tử Hội An đã khóc lóc thảm thiết đòi mẹ. Trong lúc tức giận, Nguyễn Ánh đã cho người ném đứa con vô tội của mình xuống biển. Xác của Hoàng Tử đã trôi vào làng Cỏ Ống, đượcdân làng đắp mộ, lập Miếu thờ và thường gọi với tên là Miếu Cậu hay Thiếu Gia Miếu.
Hàng năm vào ngày giỗ Bà Phi Yến, nhân dân địa phương đều tổ chức các nghi thức thờ cúng, tế lễ tại An Sơn miếuvà tại miếu Cậu, miếu Bà ở Cỏ Ống. Năm 2020 là năm thứ 2 huyện Côn Đảo tổ chức Nghi lễ rước Bài vị Hoàng tử Hội An,xuất phát từ An Sơn miếu đến miếu Cậu Cỏ Ống và ngược lại. Đây là một nghi thức dân gian truyền thống rất đặc sắc được người dân địa phương và du khách mong chờ trong Lễ giỗ Bà năm nay. Tham gia Lễ rước Bài vị Hoàng tử Hội An có 76 người, trong đó có 1 chủ lễ, 2 học trò, đội lân, đội rước kiệu, nam, nữ phụ lão, quân giáo… Tất cả đều mặc trang phục theo đúng các nghi lễ dân gian truyền thống của người Việt. Đúng 15h, ngày 1/12/2020 (tức ngày 17/10 âm lịch), tại An Sơn miếu, sau 3 hồi Chiêng, Trống, Ban chủ lễ tiến vào Điện Bà thắp hương xin phép Bà Phi Yến sang Cỏ Ống rước Bài vị Hoàng tử Hội An về An Sơn Miếu dự lễ giỗ Bà. Sau lời khấn nguyện của Chủ lễ, đoàn rước bắt đầu xuất phát từ An Sơn miếu đi Cỏ Ống. Dẫn đầu là Đội múa Lân, kếtiếp là đội rước Kiệu, trống, chiêng, Lộng, Ban chủ lễ, tiếp sau là đoàn Nam phụ lão, Nữ phụ lão, quân giáo…Lễ rước Bài vị Hoàng tử Hội An từ An Sơn Miếu đến Miếu Cậu, Cỏ Ống được di chuyển bằng 12 chiếc xe điện gồm xe của Ban chủ lễ, Đại Biểu, xe chở quân giáo, quân Kỳ, xe chở nhân dân tham dự lễ rước… Quãng đường lễ rước dài khoảng 12 km, đi qua một số tuyến đường trung tâm thị trấn Côn Đảo như: Nguyễn Đức Thuận, Nguyễn Huệ, Lê Hồng Phong, Phạm Văn Đồng, Nguyễn Văn Trỗi, Tôn Đức Thắng và di chuyển đến Miếu Cậu, Cỏ Ống. Trên dọc đường đi tiếng trống, tiếng chiêng và âm nhạc lễ vang lên tưng bừng rộn rã, làm bừng lên không khí của một lễ hội lớn. Tại Miếu Cậu, sau 3 hồi chiêng, trống, chủ lễ thắp hương khấn nguyện xin phép rước bài vị Hoàng tử Hội An về An Sơn miếu dự lễ giỗ Bà. Sau lời khấn nguyện, Chủ lễ tiếp nhận Bài vị ở Miếu Cậu trao Bài Vị cho 2 học trò đặt vào kiệu, an vị. Sau đó đoàn rước với đội ngũ chỉnh tề như lúc đầu Rước Bài vị Hoàng tử Hội An ra xe và di chuyển về An Sơn miếu. Suốt dọc đường đi, Chiêng, trống được đánh liên hồi, sau khi xe về đến ngã ba Hồ An Hải xe dừng lại và tất cả đoàn rước và nhân dân cùng di chuyển về đến trước sân An Sơn Miếu thì dừng lại. Tại đây, ban chủ lễ bưng bài vị vào điện thờ, thắp nhang khấn báo Đức Bà đoàn rước đã đưa bài vị Hoàng tử Hội An về dự lễ giỗ, thành tâm cầu nguyện Bà phù hộ cho quốc thái dân an, mua thuận gió hòa, nhà nhà bình an. Để chuẩn bị cho Lễ rước Hoàng tử Hội An, huyện Côn Đảo đã chỉ đạo Phòng Văn hóa-Thông tin xây dựng kịch bản, lộ trình rước, lời văn tế, trang phục diễn, kiệu cờ, lễ vật dâng cúng, đồng thời huy động nhân dân tham gia tập luyện và thực hiện. Được tham gia vào lễ giỗ, người dân Côn Đảo ai cũng vui mừng, phấn khởi và tự hào vì một lễ hội dân gian truyền thống đặc sắc của địa phương. Tại lễ rước Bài vị Hoàng từ Hội An, ngoài nhân dân địa phương, rất đông du khách gần xa khi biết thông tin về lễ giỗ Bà đã tới Côn Đảo tham dự lễ, từ đó được hòa mình vào không khí lễ hội trên đảo thiêng. 
Lễ giỗ bà Thứ phi Hoàng Phi Yến, trong đó có Lễ Rước Bài vị Hoàng tử Hội An mang ý nghĩa đặc biệt về văn hóa tinh thần của người dân Côn Đảo. Đây là một nghi thức dân gian gắn liền với giá trị văn hóa của di tích An Sơn miếu, Miếu Cậu (Cỏ Ống). Dù mới là lần thứ 2 được tổ chức, nhưng có thể thấy, Lễ rước được tổ chức rất bài bản, chu đáo, đây thực sự là một lễ hội dân gian đặc sắc, cần được bảo tồn và lưu truyền cho muôn đời sau.

 

Nguồn tin: Mạnh Cường

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Tin xem nhiều
dường dây nóng
Thống kê truy cập
  • Đang truy cập16
  • Hôm nay2,126
  • Tổng truy cập2,199,118

Đối tác

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây